eNotaries.ph
ENFIL

Saan ako magsisimula?

Pag-upa ng Bahay, Kwarto o Apartment

Para sa mga umuupa at sa mga may-ari ng paupahan. Karamihan ng away sa upa ay nagsisimula sa bagay na hindi naisulat, kaya magsimula sa lease.

  1. Isulat ang Lease

    Isulat ang halaga ng upa, gaano katagal ang lease, ang deposit at kung ano ang sinasagot nito, sino ang magbabayad ng kuryente, tubig at pagpapaayos, at paano puwedeng tapusin ng alinmang panig ang lease. Kadalasang pina-notaryo ang mahahabang lease.

  2. Alamin ang Limitasyon ng Rent Control

    Para sa mga unit na saklaw ng Rent Control Act, hindi puwedeng humingi ang landlord ng higit sa isang buwang advance at dalawang buwang deposit, at may limitasyon ang taunang pagtaas ng upa. Kung saklaw ang isang unit ay depende sa buwanang upa nito.

  3. Magbayad at Magtabi ng Resibo

    Humingi ng resibo sa bawat bayad, kasama ang deposit at ang advance. Ang landlord na nagpapaupa ng property ay dapat naka-register sa BIR at nagbibigay ng invoice.

  4. Kapag May Problema

    Sumulat muna. Kung walang mangyari, karamihan ng away ng mga taong nasa iisang lungsod o munisipyo ay dumadaan muna sa barangay bago sa korte. Ang hindi nabayarang upa na hindi kalakihan ang halaga ay puwedeng dalhin sa small claims.

  5. Pagtatapos ng Lease

    Magbigay ng abiso ayon sa nakasulat sa lease. Hindi puwedeng i-lock out ng landlord ang tenant o alisin ang mga gamit nito nang walang utos ng korte. Dumadaan sa kaso sa korte ang pagpapaalis (ejectment case).

Hindi ito legal na payo. Pangkalahatang impormasyon ito. Para sa payo tungkol sa sarili ninyong sitwasyon, kumonsulta sa abogado. Kung hindi kaya ang bayad, maaaring tumulong nang libre ang Public Attorney's Office (PAO) o ang legal aid office ng IBP.

Nagbabago ang mga bayarin sa gobyerno, mga patakaran at requirements, kaya laging magtanong muna sa opisinang may kinalaman bago pumunta. Huling sinuri noong 8 Oktubre 2026.