Paano Maningil ng Pera sa Small Claims Court

Ano ang Maituturing na Small Claim

Ang small claim ay purely civil case (pribadong kaso, hindi krimen) na humihingi lang ng bayad o reimbursement ng pera, na hindi lalampas sa ₱1,000,000 hindi kasama ang interest at costs. Itinaas ng 2022 Rules on Expedited Procedures in the First Level Courts ng Supreme Court ang limit mula ₱400,000 (₱300,000 sa mga municipal trial court) sa ₱1,000,000 at isinama ang dating small claims rules sa iisang set ng rules.

Karaniwang sinisingil ang perang utang dahil sa:

• pautang o iba pang credit arrangement, kasama ang Promissory Note;
• upa o lease, gaya ng hindi nabayarang renta;
• kontrata para sa serbisyo;
• bentahan ng personal property, ibig sabihin mga bagay maliban sa lupa (para sa presyo, hindi para bawiin ang bagay).

Puwede rin itong gamitin para singilin ang perang napagkasunduan sa barangay (amicable settlement) o iniutos ng barangay (arbitration award). Kung iba sa pera ang gusto ninyo, gaya ng pagbawi ng property o pagpapaalis ng nangungupahan, hindi small claims ang tamang kaso.

Bago Mag-file

1. Magpadala ng demand. Tinatanong sa Statement of Claim kung naningil kayo bago mag-file, paano at kailan. Ang nakasulat na Demand Letter na may patunay na natanggap ito ang pinakamalinaw na ebidensya.
2. Dumaan sa barangay kung kailangan. Kung kayo at ang kabilang panig ay mga indibidwal na nakatira sa iisang lungsod o munisipyo, kadalasan kailangan ninyo ng Certificate to File Action mula sa barangay (ang go-signal nito na puwede na kayong pumunta sa korte). Tingnan ang barangay conciliation.
3. Ipunin ang mga patunay ninyo. Ang kontrata, Promissory Note, mga resibo, tseke, mga message, ang Demand Letter at ang patunay na natanggap ito.

Ang mga Form

Inilalabas ng Supreme Court ang mga small claims form, may salin sa Filipino at iba pang wika. Ang mga pangunahin ay:

• Form 1-SCC, ang Statement of Claim, na kasama na ang verification at certification against forum shopping (mga sinumpaang pahayag na totoo ang claim ninyo at hindi kayo nag-file ng parehong kaso sa ibang lugar). Pipirmahan ninyo ito nang nanunumpa sa harap ng notary public o ng opisyal na puwedeng magpanumpa, gaya ng Clerk of Court.
• Form 1-A-SCC kung marami ang nagdedemanda (plaintiffs) o dinedemanda (defendants), at Form 1-B-SCC, impormasyon para sa plaintiff.
• Form 7-SCC, isang Special Power of Attorney, kung may representative na hindi abogado na haharap para sa inyo dahil may valid na dahilan.

Ikabit ang mga certified copy ng mga dokumento ninyo at ang mga affidavit ng mga testigo ninyo. Sabi ng rules, kapag hindi ninyo naikabit ang mga kinakailangang affidavit, idi-dismiss agad ang kaso. Gumawa ng isang set ng kopya para sa bawat defendant, dagdag ang sa inyo.

Pag-file at Bayad

Mag-file sa first-level court (Metropolitan, Municipal, Municipal in Cities, o Municipal Circuit Trial Court) kung saan kayo o ang defendant nakatira, ayon sa regular na rules kung saan dapat mag-file (venue). Kung ang plaintiff ay bangko o lender na may branch kung saan nakatira o nagnenegosyo ang defendant, doon ito dapat mag-file.

Magbabayad kayo ng filing (docket) at iba pang legal fees sa ilalim ng Rule 141 ng Rules of Court. Nakadepende ang halaga sa laki ng claim ninyo, kaya ang Clerk of Court ang magko-compute ng bayad pag-file ninyo. Ang mga kwalipikadong indigent (walang kakayahang magbayad) ay puwedeng humiling na hindi na magbayad ng docket fees.

Ang Hearing at Desisyon

• Itatakda ng korte ang hearing nang hindi lalampas sa 30 araw mula sa pag-file (60 araw kung nakatira o nagnenegosyo ang isang defendant sa labas ng judicial region ng korte).
• Magfa-file ang defendant ng Response na may panig at ebidensya niya.
• Haharap nang personal ang mga partido. Walang abogadong puwedeng humarap para sa isang partido sa hearing, maliban kung ang abogado ang plaintiff o defendant. Puwedeng humarap ang representative na hindi abogado kung may valid na dahilan at may Special Power of Attorney.
• Susubukan muna ng judge na magkasundo kayo. Kung magkasundo kayo, isusulat ang settlement.
• Kung hindi, pakikinggan ng judge ang dalawang panig sa araw ding iyon at magdedesisyon sa loob ng 24 oras pagkatapos ng hearing.
• Ang desisyon ay final, executory and unappealable: puwede itong ipatupad agad at hindi na puwedeng i-appeal. Kung hindi magbayad ang natalo, mag-file kayo ng motion for execution (paghiling sa korte na ipatupad ito).

Kung hindi sumipot ang plaintiff, idi-dismiss ang claim. Kung hindi sumipot ang defendant, magdedesisyon ang korte batay sa nasa record.