Pagpaparehistro ng Maliit na Negosyong Kayo lang ang May-ari (Sole Proprietorship)

Hakbang 1: Irehistro ang Business Name sa DTI

Kung gagamit kayo ng pangalang iba sa sarili ninyong buong pangalan (halimbawa, "Aling Nena's Bakery"), irehistro ito sa Department of Trade and Industry (DTI) sa Business Name Registration System (BNRS) sa bnrs.dti.gov.ph.

• Puwedeng magparehistro ang sinumang Pilipinong 18 taong gulang pataas.
• Pumili ng territorial scope (gaano kalawak ang lugar kung saan protektado ang pangalan). Ang bayad sa DTI ay ₱200 (barangay), ₱500 (city o munisipyo), ₱1,000 (regional) o ₱2,000 (national), bawat isa ay dagdag ang ₱30 documentary stamp tax.
• Valid ang registration nang limang taon. Puwede kayong mag-renew hanggang 180 araw bago ito mag-expire, at sa loob ng 90 araw pagkatapos mag-expire; ang mas huling renewal ay may dagdag na 50% (surcharge).

Pangalan lang ang nirerehistro ng DTI certificate. Hindi ito permit para mag-operate. Puwedeng mag-file para sa inyo ang isang representative gamit ang Authorization Letter at valid ID.

Maaaring magbago ang mga bayarin sa gobyerno. Laging alamin muna sa opisina ang kasalukuyang halaga bago magbayad. Huling sinuri noong 8 Oktubre 2026.

Hakbang 2: Barangay Clearance

Kumuha ng Barangay Business Clearance sa barangay kung saan naroon ang negosyo. Ang barangay ang nagtatakda ng sarili nitong bayad. Dalhin ang inyong DTI certificate, valid ID, at patunay ng karapatan ninyong gamitin ang lugar (Lease Contract, o ang titulo o Tax Declaration kung kayo ang may-ari). Tingnan ang Barangay Certificates.

Kung umuupa kayo ng puwesto, tingnan ang aming Contract of Lease template.

Hakbang 3: Mayor's Permit (Business Permit)

Mag-apply sa Business Permits and Licensing Office (BPLO) ng inyong city o munisipyo. Maraming local government (LGU) ang may Business One-Stop Shop o online system. Asahang ipapasa ninyo ang:

• Unified Business Permit Application Form;
• inyong DTI certificate at Barangay Clearance;
• patunay ng karapatang gamitin ang lugar (lease o titulo);
• para sa negosyong pagkain at ilang iba pa, Sanitary Permit at Health Certificates ng mga tauhan; at
• mga clearance gaya ng Fire Safety Inspection Certificate at Zoning o Locational Clearance, na kadalasang pinoproseso ng LGU sa parehong pagpunta.

Magbabayad kayo ng local business taxes at fees na itinakda ng lokal na batas sa buwis ng LGU (revenue code). Nire-renew ang Mayor's Permit tuwing Enero. Ang Ease of Doing Business Act (Republic Act No. 11032, o RA 11032) ay nagtatakda ng takdang panahon para kumilos ang mga opisina ng gobyerno sa kumpletong aplikasyon.

Hakbang 4: Magparehistro sa BIR

Magparehistro sa Bureau of Internal Revenue (BIR) sa Revenue District Office (RDO) na sakop ang address ng inyong negosyo, o sa online registration system ng BIR. Ang mga self-employed ay gumagamit ng BIR Form 1901.

• Makakatanggap kayo ng Certificate of Registration (BIR Form 2303) na nagpapakita ng inyong tax types. Idispley ito sa inyong lugar ng negosyo.
• Irehistro ang inyong books of accounts (ang record books ng inyong benta at gastos: manual, loose-leaf o computerized).
• Kumuha ng pahintulot na mag-print (authority to print), o irehistro ang inyong system, para sa invoices. Sa ilalim ng Ease of Paying Taxes Act (RA 11976, epektibo mula 22 Enero 2024), kailangan kayong mag-issue ng invoice para sa benta na ₱500 pataas, at tinanggal na ang ₱500 na annual registration fee.
• Itanong sa RDO ang inyong mga opsyon: ang 8% income tax sa gross sales para sa mga kwalipikadong self-employed, o ang graduated rates (mas mataas na rate sa mas malaking kita); at percentage tax o VAT depende sa inyong benta.

Mag-file at magbayad ng inyong returns sa tamang oras kahit walang benta. Sa ilalim ng RA 11976, puwede kayong mag-file at magbayad sa anumang authorized bank, RDO o authorized tax software provider.

Maaaring magbago ang mga bayarin sa gobyerno. Laging alamin muna sa opisina ang kasalukuyang halaga bago magbayad. Huling sinuri noong 8 Oktubre 2026.

Hakbang 5: Kung Kukuha Kayo ng Tauhan

Bilang employer, magparehistro at maghulog ng contributions sa:

• SSS (Social Security System), bilang employer, at i-report ang bawat empleyado;
• PhilHealth; at
• Pag-IBIG Fund.

Ibabawas ninyo sa sahod ng empleyado ang kanyang share, idadagdag ang share ng employer, at ihuhulog ang mga ito buwan-buwan. Magpasahod nang hindi bababa sa minimum wage na itinakda ng wage board ng inyong rehiyon, at magtago ng payroll records. Para sa papeles ng empleyado, tingnan ang aming Certificate of Employment template.

Barangay Micro Business Enterprise (BMBE)

Ang napakaliit na negosyo ay puwedeng magparehistro bilang BMBE sa ilalim ng Republic Act No. 9178 kung ang kabuuang assets nito, hindi kasama ang lupa, ay pasok sa limitasyong itinakda ng batas. Ang rehistradong BMBE ay exempted sa income tax sa kita mula sa operasyon nito at puwedeng makakuha ng tulong sa pautang at training. Magtanong sa DTI Negosyo Center o sa treasurer's office ng inyong city o munisipyo.