Pagtatama ng PSA Birth, Marriage o Death Certificate

Mga Maling Kayang Itama ng Civil Registrar

Bilang patakaran, walang entry sa civil register na puwedeng baguhin nang walang court order. Pero gumawa ang Republic Act No. 9048 (RA 9048) ng mga exception, para ang city o municipal civil registrar, o ang consul general sa abroad, ay makapagtama ng ilang mali nang hindi dumadaan sa korte (administratively):

• Clerical o typographical error. Mga hindi nakakapinsalang mali sa pagsulat, pagkopya o pag-type ng entry, gaya ng maling spelling ng pangalan o lugar ng kapanganakan, na halata at puwedeng i-check sa ibang records.
• Pagpapalit ng first name o nickname. Pinapayagan lang sa mga dahilang nakalista sa batas (tingnan sa ibaba).

Nagdagdag pa ng dalawa ang Republic Act No. 10172 (RA 10172): ang araw at buwan ng petsa ng kapanganakan, at ang sex ng tao, pero kung malinaw lang talaga na clerical o typographical na mali ang entry.

Hindi puwedeng baguhin ng clerical correction ang nationality, edad o civil status ng isang tao. Isang beses lang puwedeng gamitin ang bawat uri ng petition para sa iisang record.

Pagpapalit ng First Name: Ang mga Pinapayagang Dahilan

Sa ilalim ng Section 4 ng RA 9048, puwedeng aprubahan ng civil registrar ang pagpapalit ng first name o nickname kung:

• ang first name ay katawa-tawa, nakakahiya (tainted with dishonor), o sobrang hirap isulat o bigkasin;
• matagal na ninyong ginagamit ang bagong first name nang tuloy-tuloy (habitually and continuously) at kilala kayo sa pangalang iyon sa inyong komunidad; o
• maiiwasan ng pagpapalit ang kalituhan.

Hindi sapat na gusto lang ninyo ng mas magandang pangalan. Titingnan ng registrar ang inyong mga dokumento kung napatunayan ang isa sa mga dahilang ito.

Saan at Paano Mag-file

Ang petition ay isang sworn affidavit, kaya pinipirmahan ito nang nakapanumpa. Personal ninyo itong ifa-file:

• sa local civil registry office kung saan nakatago ang record; o
• kung lumipat na kayo at mahirap bumalik, sa local civil registry kung saan kayo nakatira ngayon (tinatawag na "migrant petition"); ang dalawang registrar ang mag-uugnayan; o
• kung nakatira kayo sa abroad, sa pinakamalapit na Philippine consulate. Kung sa abroad ini-report ang kapanganakan, sabi ng PSA ay mag-file sa consulate kung saan ito ini-report.

Ayon sa PSA, puwedeng mag-file ang may-ari ng record kung nasa hustong gulang na (of legal age), o ang asawa, mga anak, magulang, kapatid, lolo o lola, guardian, o taong awtorisado ng batas o ng may-ari sa pamamagitan ng Special Power of Attorney. Para sa menor de edad o taong hindi kayang kumilos para sa sarili (incapacitated), malapit na kamag-anak o guardian ang magfa-file.

Ano ang susunod, ayon sa Sections 6 at 7 ng RA 9048:

1. Kapag nakita ng registrar na kumpleto ang petition, ipapaskil ito sa isang pampublikong lugar nang 10 sunod-sunod na araw.
2. Ang pagpapalit ng first name, at ang RA 10172 na pagtatama ng birthday o sex, ay kailangan ding i-publish sa diyaryong malawak ang mambabasa (of general circulation) kahit isang beses kada linggo, sa loob ng dalawang sunod-sunod na linggo.
3. Magdedesisyon ang registrar sa loob ng 5 working days pagkatapos ng pagpapaskil at publication, at ipapadala ang desisyon sa Civil Registrar General (ang PSA).
4. May 10 working days ang Civil Registrar General para tumutol. Kung hindi ito tumutol, magiging final ang desisyon, at ia-annotate ang record (lalagyan ito ng tala ng pagbabago).

Kung ma-deny ang petition, puwede kayong mag-appeal sa Civil Registrar General o pumunta sa korte.

Filing Fee

Pinapayagan ng RA 9048 ang registrar na maningil ng makatwirang bayad, at hindi na nagbabayad ang mga talagang mahirap (indigent). Ito ang mga bayad na nakalista sa PSA:

Hiwalay na gastos ang publication sa diyaryo, certified copies, clearances at notaryo. Hingin muna sa civil registry ang buong listahan nila bago kayo mag-file.

Maaaring magbago ang mga bayarin sa gobyerno. Laging alamin muna sa opisina ang kasalukuyang halaga bago magbayad. Huling sinuri noong 8 Oktubre 2026.

Kailan Kailangan ng Petition sa Korte

Anumang hindi clerical error o pagpapalit ng first name, o anumang magbabago sa status ng isang tao, ay kailangan ng petition sa korte sa ilalim ng Rule 108 ng Rules of Court (cancellation o correction ng entries sa civil registry). Halimbawa:

• ang taon ng kapanganakan (binabago nito ang edad);
• nationality o citizenship;
• legitimacy, o ang civil status ng mga magulang;
• pagpapalit ng apelyido na hindi simpleng maling spelling;
• sex entry na hindi malinaw na clerical na mali.

Ang Rule 108 petition ay fina-file sa Regional Trial Court ng probinsya kung saan naroon ang civil registry. Magtatakda ang korte ng hearing at ipag-uutos na i-publish ang notice isang beses kada linggo sa loob ng tatlong sunod-sunod na linggo. Kasama sa kaso ang civil registrar at lahat ng maaapektuhan, at may abogado ng gobyerno na makikilahok. Kaso ito sa korte, kaya kakailanganin ninyo ng abogado. Tumutulong ang Public Attorney's Office (PAO) sa mga kwalipikado.

Pagkatapos Maaprubahan: Pagkuha ng Naitamang Kopya

Hindi magpi-print ang PSA ng bagong certificate na burado na ang lumang entry. Ang record ay ina-annotate: may tala sa kopya na nagpapakita ng pagtatama at ng desisyong nag-apruba nito. Kapag nakarating na sa PSA ang annotation, humingi ng bagong kopya sa PSA Serbilis, PSA Helpline o sa isang PSA outlet. Itanong sa civil registry kung kailan nila inaasahang maipapadala ito.

Kung hindi kailanman nairehistro ang kapanganakan, hindi ito pagtatama. Tingnan na lang ang late registration of birth.