Ang Maikling Sagot
Walang fixed na legal na limit ngayon: suspendido na mula 1982 ang mga lumang pinakamataas na rate (interest ceilings). Pero ang interes lang na napagkasunduan nang nakasulat ang puwedeng singilin ng nagpautang, at binabawasan ng korte ang mga rate na nakikita nilang sobrang taas, gaya ng 5-6 o 5% kada buwan pataas. Kapag ibinasura ang rate, o walang nakasulat na rate, karaniwang ginagamit ng korte ang legal rate na 6% kada taon.
Halimbawa: Ang ₱50,000 na Utang ni Joy sa Tanauan
Gawa-gawa lang ang mga pangalan at detalye sa halimbawang ito.
May sari-sari store si Joy Mendoza sa Barangay Poblacion, Tanauan City, Batangas. Noong Enero 2025, umutang siya ng ₱50,000 sa isang pribadong nagpapautang para mag-restock. Pumirma siya ng Promissory Note: "with interest of 5% a month until fully paid". Matumal ang negosyo, at pagdating ng Enero 2026, wala pa siyang naibabayad.
| Rate | Interes sa Isang Taon sa ₱50,000 |
|---|---|
| 5% kada buwan, gaya ng nakasulat (60% kada taon) | ₱30,000 |
| 6% kada taon na legal rate | ₱3,000 |
Naniningil ang nagpautang ng ₱80,000. Valid ba ang 5% kada buwan? Nakasulat ito, kaya may interes na dapat bayaran. Pero ibinasura na ng Supreme Court sa ilang kaso ang mga rate na mga 5% kada buwan bilang unconscionable (sobrang hindi patas na labag na sa moralidad). Kung magdemanda ang nagpautang, puwedeng tumanggi ang korte na ipatupad ang 5% at gamitin ang legal rate o mas mababang rate na nakikita nitong patas. Utang pa rin ni Joy ang buong ₱50,000 na hiniram niya.
Ang 5-6 na utang ng kapitbahay niya. Umutang ang kapitbahay ni Joy na si Tess ng ₱5,000 sa "five-six" na nagpapautang na dumadaan sakay ng motor, at nagbabayad ng ₱6,000 sa araw-araw na hulog sa loob ng isang buwan. Iyon ay 20% kada buwan, o mga 240% kada taon. Walang nakasulat, kaya ayon sa Civil Code, hindi masisingil bilang interes ang sobrang ₱1,000. Ang ₱5,000 lang ang masisingil.
Puwedeng ikumpara ni Joy ang mga halaga gamit ang legal interest calculator. Puwede rin siyang mag-alok sa nagpautang ng nakasulat na payment plan para sa principal (ang hiniram na halaga) at isang makatwirang rate.
Suspendido na ang mga Lumang Ceiling
Dati, nagtatakda ang Usury Law, Act No. 2655, ng pinakamataas na interest rate. Noong 1982, inalis ng Central Bank Circular No. 905 ang mga ceiling na iyon para sa karamihan ng pautang. Mula noon, sa pangkalahatan ay malaya ang nagpapautang at umuutang na magkasundo sa rate.
May dalawang limitasyon ang kalayaang iyon:
- Dapat nakasulat ang rate. Sinasabi ng Article 1956 ng Civil Code na walang interes na dapat bayaran maliban kung malinaw itong napagkasunduan nang nakasulat. Hindi masisingil bilang interes ang rate na sinabi lang.
- Hindi dapat unconscionable ang rate. Sinabi ng Supreme Court na ang pagsuspinde sa mga ceiling ay hindi lisensya para maningil ng rate na umaalipin sa umuutang o umuubos sa kanyang ari-arian. Void (walang bisa) ang ganitong rate, kahit pumirma pa ang umuutang.
Ang mga Rate na Ibinasura ng Korte
Walang eksaktong hangganan. Tinitingnan ng korte ang rate, ang halaga, kung gaano ito katagal tumakbo, at ang sitwasyon ng mga partido. Gayunman, may ilang malinaw na pattern mula sa mga desisyon:
- Sa Medel v. Court of Appeals (1998), ibinasura ng Supreme Court ang 5.5% kada buwan (66% kada taon) bilang iniquitous at unconscionable (labis na hindi patas).
- Paulit-ulit nang binabawasan ang mga rate na 5% kada buwan pataas. Ang mga rate na 3% kada buwan ay binawasan sa ilang kaso at pinayagan sa iba.
- Ang 5-6 ay lumalabas na mga 20% sa maikling panahon, kadalasang isang buwan o mas maikli. Malayong mas mataas iyon sa mga rate na ibinasura ng korte, at kadalasang hindi rin ito nakasulat.
Kapag ipinawalang-bisa ng korte ang rate, nananatili ang utang mismo. Utang pa rin ng umuutang ang principal (ang hiniram na halaga), at karaniwang pinapalitan ng korte ang void na rate ng legal rate o ng binawasang rate. Puwede ring bawasan ang sobrang taas na penalty sa late na pagbabayad.
Legal Interest: 6% Kada Taon
Mula 1 Hulyo 2013, ang legal rate of interest ay 6% kada taon, ayon sa Bangko Sentral ng Pilipinas Monetary Board Circular No. 799 (BSP-MB Circular No. 799), na inilapat ng Supreme Court sa Nacar v. Gallery Frames (2013). Ginagamit ito kapag:
- walang napagkasunduang nakasulat na interes, at late na ang umuutang matapos singilin (isang demand), binibilang mula sa paniningil;
- ibinasura bilang unconscionable ang nakasulat na rate; at
- inutusan kayo ng korte na magbayad, mula nang maging pinal ang desisyon nito hanggang sa mabayaran nang buo.
Kuwentahin ito gamit ang legal interest calculator.
Mga Lending Company, App at Bangko
- Disclosure. Ayon sa Truth in Lending Act, Republic Act No. 3765 (RA 3765), ang mga nasa negosyo ng pagpapautang ay kailangang magsabi sa inyo nang nakasulat, bago ang pautang, ng buong finance charges at ng effective interest rate. Hingin ang disclosure statement.
- Ang mga lending at financing company, kasama ang mga online lending app, ay rehistrado sa Securities and Exchange Commission (SEC). Nagtakda ang SEC ng mga limit sa interes at fees para sa ilang maliliit at panandaliang pautang. Tingnan ang kasalukuyang patakaran ng SEC at ang ano ang legal na puwedeng gawin ng online lenders.
- Interes sa interes (compounding) ay pinapayagan lang kung nakasulat ito sa kasunduan; kung hindi, nagkakaroon lang ng interes ang hindi nabayarang interes matapos itong singilin sa korte.
Para sa kung paano isusulat ang pautang at ang interes nito, tingnan ang pagpapautang at pagsusulat nito.
Mga Karaniwang Tanong
Legal ba ang 5-6?
Legal ang pagpapautang, pero ibang usapan ang interes. Kung hindi kailanman isinulat ang 5-6 na rate, ang ipinautang lang ang masisingil ng nagpautang (Civil Code, Art. 1956). Kahit nakasulat pa, ang rate na mga 20% kada buwan ay malayong mas mataas sa mga rate na ibinasura ng korte bilang unconscionable.
May Maximum Interest Rate ba sa Pilipinas?
Walang pangkalahatang maximum. Sinuspinde ng Central Bank Circular No. 905 ang mga ceiling ng Usury Law noong 1982. Pero pinapawalang-bisa ng korte ang mga rate na unconscionable, at nagtatakda ang SEC ng limit sa ilang maliliit na pautang mula sa lending at financing companies.
Pumirma Ako ng Note na May 10% Interes Kada Buwan. Kailangan Ko ba Itong Bayaran?
Utang ninyo ang hiniram ninyo. Korte ang magpapasya kung mananatili ang 10% kada buwan, pero ibinasura na ang mga rate na ganoon kataas sa mga desisyon. Mag-alok ng nakasulat na payment plan, itago ang resibo ng bawat bayad, at humingi ng legal na payo. Tumutulong ang Public Attorney's Office sa mga kwalipikado.
Magkano ang Puwede Kong Ipatubo sa Kaibigang Pinautang Ko?
Anumang makatwirang rate na pipirmahan ninyong dalawa. Isulat ito nang malinaw, halimbawa "1% a month" o "12% a year", at sabihin kung simple o compounded. Gamitin ang template ng Promissory Note. Maaaring hindi ipatupad ang rate na makikita ng korte na sobra.
Magkano ang Legal Interest Rate Ngayon?
6% kada taon, mula 1 Hulyo 2013 (BSP-MB Circular No. 799 at Nacar v. Gallery Frames).
Hindi ito legal na payo. Pangkalahatang impormasyon ito. Para sa payo tungkol sa sarili ninyong sitwasyon, kumonsulta sa abogado. Kung hindi kaya ang bayad, maaaring tumulong nang libre ang Public Attorney's Office (PAO) o ang legal aid office ng IBP.
Nagbabago ang mga bayarin sa gobyerno, mga patakaran at requirements, kaya laging magtanong muna sa opisinang may kinalaman bago pumunta. Ipinapaliwanag ng pahinang ito ang mga pangkalahatang patakaran; hindi nito masasabi kung paano ito eksaktong tatama sa sarili ninyong pamilya o kaso. Huling sinuri noong 8 Oktubre 2026.